Over het RECARE project

Ten gevolge van toenemend menselijk ingrijpen en niet-duurzaam beheer, wordt de bodem steeds meer bedreigd door een breed scala aan processen, zoals bodemerosie, bodemverdichting, verwoestijning, verzouting, afdichting, vervuiling, verlies van organische stof en verlies van biodiversiteit. De bodem moet adequaat worden beschermd en geconserveerd om ervoor te zorgen dat de vele bodemfuncties en diensten die de bodem levert aan de samenleving, zoals voedselproductie, bufferen en filteren van water of de opslag van nutrienten en koolstof, niet verminderen of zelfs verloren gaan. Het RECARE project brengt een multidisciplinair team van 27 verschillende organisaties uit Europa samen om huidigebodembedreigingen in kaart te brengen en om innovatieve oplossingen te zoeken om verdere bodemdegradatie in Europa tegen te gaan.

Degradatie van de bodem (door bijvoorbeeld erosie, verdichting, overstromingen) wordt veroorzaakt door natuurlijke, sociaal-economische en politieke kenmerken van de omgeving, die sterk variëren in Europa. Bodemdegradatie verschilt dus van plek tot plek, maar ook tussen kleinere en grotere gebieden. Het RECARE project zoekt in 17 verschillende gebieden in Europa naar geschikte oplossingen voor bodemdegradatie waarbij wetenschappelijke kennis en kennis van de betrokkenen bij bodemdegradatie in de regio's gebruikt worden. Door het samenbrengen van resultaten van de studiegebieden kunnen we ontbrekende kennis over de bodems en van de invloed van het gebruik van de bodem aanvullen, en meer generieke conclusies trekken over ieder type bodembedreiging op de schaal van Europa.

 

Belangrijkste bodembedreiging

mais meijerink300x200Het project Gezond Zand maakt deel uit van het Europese Recare project, dat maatregelen ontwikkelt om bodems in Europa te beschermen tegen bedreigingen als erosie, verdichting, en de afname van organische stof. Gezond Zand besteedt aandacht aan organische stof in de bodem. Organische stofgehalten lopen door intensief bodemgebruik terug, waardoor het nutriëntenbindend vermogen en de waterhoudende capaciteit van de bodem minder worden. Dit heeft gevolgen voor de uitspoeling van onder andere nitraat naar het grondwater, maar kan ook de productie van gewassen negatief beïnvloeden. Er zijn verschillende maatregelen denkbaar om de hoeveelheid organische stof in de bodem niet verder af te laten nemen, of zelfs nog iets te verhogen. Deze maatregelen variëren van aanpassingen in de rotatie, onderzaai van gras onder de mais en toepassen van humuszuur tot uitruil van mest.

Activiteiten in RECARE

Binnen de Gezond Zand pilot van Recare zijn al diverse studieavonden georganiseerd over graslandmanagement, bodemorganische stof, maisrassen, graslandmanagement, bodemleven, groenbemesters en organische stofplannen. Met een aantal van de deelnemers is een excursie langs meerdere maispercelen gehouden, waarbij met bodemkundigen diverse percelen zijn bekeken.

In de zomer van 2014 zal er een symposium worden georganiseerd.

Een aantal boeren heeft praktijkmaatregelen geadopteerd zoals toepassen van humuszuur, grasonderzaai onder de mais, werken met een mestscheider waarmee de kwaliteit van de mest kan worden beïnvloed. Ook is de toevoer van organische stof vanuit geitenmest of maaisel uit sloten en bermen bekeken.

Betrekken van belanghebbenden

Binnen Gezond Zand zijn ongeveer 20 veehouders actief. Deze veehouders zijn georganiseerd binnen de stichting Hoe Duurzaam. Verder is Willem Rienks van ROM3D actief als organisator van de studieavonden, het overleg met de verschillende boeren en de andere betrokken partijen in het gebied. Vitens speelt een rol als belanghebbende. Zij ndervinden mogelijk problemen wanneer er te veel nitraat uitspoelt. Verder is de provincie Gelderland betrokken vanuit de zorg voor duurzaam bodemgebruik. Alterra, onderdeel van Wageningen UR, levert kennis in de vorm van presentaties, boekjes en organische stofplannen. Ook de industrie is vertegenwoordigd via bemesting op maat, praktijkproeven met humuszuur waarbij de opbrengsten en de effecten op bodem en grondwater worden gemonitord. In het begin van het project is er een groep studenten geweest van hogeschool Saxion die heeft geholpen bij het in kaart brengen van de organische stofgehalten per perceel.

Contact

Henk Leever, secretaris, Stichting Haarloseveld Olden Eibergen e.o. (Stichting HOE Duurzaam)
Oude Eibergseweg 13, 7273 PJ, Haarlo

T 0545-261531; M 06-51314562
E This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.
W www.hoeduurzaam.nl

 

More information about the RECARE project in Dutch can be found in the project leaflet here.   A printable version of the leaflet can be downloaded from here